Lado na Wsi #3: Cierliński – Szamburski – Domagalski // Jurkiewicz – Kozieł

Jak mawiają do trzech razy sztuka… W końcu udało mi się dotrzeć na trzecią odsłonę nowego, plenerowego cyklu koncertowego, organizowanego przez muzyków Lado ABC na warszawskim Jazdowie w każdą środę. Występy w założeniu zwięzłe i kameralne odbywają się pośród trawy i listowia, w świetle dogasającego słońca, a w późniejszej kolejności przy świecach/lampionach. Cóż, dawno nie słuchałem muzyki w tak pięknych, spokojnych i klimatycznych okolicznościach.

To, że jeszcze jakiś czas temu osiedle domków fińskich na tyłach parku Ujazdowskiego chciano usunąć ze względu na ich „niereprezentatywny charakter” poczytuję za skandal (swoją droga doskonale wpisujący się w poronioną stołeczną politykę urbanistyczną). Zniszczenie tak unikalnego kawałka miasta – niemalże wiejskiej, sielskiej i zacisznej enklawy w centrum dużej europejskiej stolicy – byłoby zbrodnią niewybaczalną. Osiedle Jazdów to miejsce wyjątkowe na mapie Warszawy, z którego miasto powinno być dumne. Koncerty organizowane pod adresem Jazdów 7/14, to jedna z wielu inicjatyw kulturalnych, które w ostatnim czasie znalazły wśród fińskich domków bezpieczną przystań – miejmy nadzieję na jak najdłużej.

Maciej Cierliński & Paweł Szamburski

Wieczór rozpoczął występ duetu Pawła Szamburskiego (klarnet) i Macieja Cierlińskiego (lira korbowa). Koncert opierał się o ludowe melodie, które muzycy kreatywnie i luźno reinterpretowali. Połączenie klarnetu i liry korbowej okazało się doskonałym posunięciem. Dronowe, nieco bzyczące brzmienie, dźwięki jednostajne i transowe wydawane przez lirę, stanowiły gęste, niebanalne tło dla meandrycznych i skupionych solówek klarnetowych. Panowie świetnie kontrolowali dramaturgię występu, kolejne jego części rozwijali w sposób sprzyjający pełnemu „wejściu”, zaangażowaniu się w graną muzykę, której charakter dodatkowo podkreślił (i podkręcił) wiejski, naturalny kontekst miejsca.

W drugiej części dołączył do duetu Piotr Domagalski (najpierw na barabanie, później na kontrabasie). Tak poszerzony skład zyskiwał dodatkowe możliwości brzmieniowe. Domagalski, grając smyczkiem stabilne, powolne frazy, odciążył nieco lirę Cierlińskiego, który mógł dzięki temu wchodzić w bardziej zniuansowane dialogi z Szamburskim. Całość zyskiwała momentami bliskowschodniego, mistycznego wymiaru. A może po prostu polska muzyka folkowa ma w sobie ten nieuchwytny transowy, bliskowschodni pierwiastek? Trio na koniec zagrało ciekawą wersję kujawiaka, wtłaczając w starą, ludową formę muzyczną nowe życie. Fantastyczny koncert, właściwie bez słabych punktów. Mógłby być spokojnie nagrany i wydany. Chociaż oczywiście na żywo taka muzyka sprawdza się najlepiej. Chętnie zobaczył/usłyszałbym ten skład ponownie.

Anna Jurkiewicz & Olga Kozieł

W ogóle nie wiedziałem czego się spodziewać po kolejnym występie duetu wokalnego Sekunda Mała (Anna Jurkiewicz i Olga Kozieł). I bardzo lubię tego typu niespodzianki. Artystki zaśpiewały dwu i jednogłosowe bałkańskie pieśni ludowe, wykonały je pośród publiczności zgromadzonej na działce, w pełnej ciszy, przy świetle lampionów, bez akompaniamentu. Śpiewały unisono, białym głosem, z tymi wszystkimi niewielkimi acz znaczącymi odchyleniami, dzięki którym całość brzmi tak niesamowicie, pierwotnie, mocno. Występ trwał nie dłużej jak pół godziny, ale wywarł na mnie potężne wrażenie. W dodatku doskonale dopełnił pierwszą, instrumentalną część wieczoru. Na sam koniec zagrał jeszcze Dj Lenar, ale już niestety musiałem się zbierać.

W plenerze, jak wiadomo, atmosfera to czynnik arcyważny. Na Jazdowie jest swobodnie, spokojnie i sielsko. Nawet gdy w pewnym momencie programowo kameralne koncerty przyciągnęły grubo ponad 100-osobowe audytorium. Magnes: klimat wiejski, świetni artyści i rodzaj muzycznej chłopomanii.

Pamiętajcie więc o wakacyjnych środach na Jazdowie 7/14. Już w najbliższą (27.07) wystąpią: Joanna Halszka Sokołowska, Bartek Tyciński, Hubert Zemler, Dj Lenar.

Krzysztof Wójcik (((ii)))

Reklamy

Mazzoll & Szamburski w Mózgu

Mazzoll & Szamburski

To był dla mnie koncert z kategorii „must-see”. Co prawda nad Wisłą akurat pod dostatkiem klarnecistów wyborowych,  niemniej Jerzy Mazzoll i Paweł Szamburski to bez wątpienia ścisły top. W dodatku artyści kluczowi dla dwóch wyjątkowych zjawisk ostatniego ćwierćwiecza w polskiej muzyce kreatywnej, czy też konwencjom uciekającej, czyli dla sceny yassowej oraz warszawskiego środowiska Lado ABC. A biorąc jeszcze pod uwagę, że było to pierwsze spotkanie klarnecistów na jednej scenie, to robi się nagle wydarzenie o wręcz historycznej randze.

Byłem bardzo ciekaw tego koncertu. Mazzoll i Szamburski to muzycy wyraziści i charyzmatyczni, potrafiący jak prawdziwi zaklinacze zaczarować scenę wraz z publicznością. Istniało poważne ryzyko, że spięcie tak silnych osobowości będzie zgrzytać, a artystyczne ego rozsadzi Mózg… Cóż, tak się nie stało. Panowie zagrali niezwykle „wsłuchany w siebie” koncert, jak równy z równym, bez pustego gwiazdorzenia, choć z właściwą sobie performerską fantazją i ikrą. Szamburski po doświadczeniach w graniu z Mikołajem Trzaską, Michałem Górczyńskim i Wacławem Zimplem w Ircha Quartet, ma opanowane do perfekcji nawiązywanie dialogu z drugim klarnetem. Było to doskonale słychać podczas występu z Mazzollem, muzykiem dość dominującym i występującym zazwyczaj na pozycji lidera. Jednak tego wieczoru w Mózgu żadnego lidera nie było, tylko dwaj mistrzowie swego fachu wspólnie bawiący się dźwiękami – na swój specyficzny sposób, który mimo różnic w podejściu do gry obu Panów, ostatecznie okazał się komplementarny.

Mazzoll & Szamburski 2

A różnice są ewidentne i w dużej mierze one zadecydowały o atrakcyjności przedsięwzięcia. Mazzoll zdecydowanie preferuje surowe brzmienie instrumentu, unika elektroniki na rzecz sonorystycznych eksperymentów. Wykorzystuje drone’owy potencjał basklarnetu, równoważąc go zacięciem do konstruowania prostych, wwiercających się w głowę melodyjek (tak jest, pojawiło się też „Ojczyzną naszą…”). Z kolei Szamburski doskonale łączy akustyczny klarnet z efektami, dzięki czemu potrafi wykreować w mgnieniu ucha własne, zapętlone środowisko dźwięków, na którego tle odlatuje w ognistej, intensywnej, acz skupionej improwizacji. To wykorzystanie efektów i loopów było o tyle fajne, że znało umiar, nawet gdy bywało naprawdę mocarne, to idealnie wpasowywało się w klarnetowy strumień świadomości obu Panów, który był tutaj zdecydowanie najważniejszy. Bardzo podobało mi się w tym koncercie zróżnicowanie klimatu i płynne poruszanie się artystów po różnych, czasem biegunowych odcieniach ekspresji.  Widać było, że muzycy mają do siebie duży szacunek i uważnie podchwytują wzajemne pomysły, rozwijając je na własną modłę, lub podkręcając w tle solowe popisy inicjatora. Jeżeli czegoś zabrakło, to nudy.

Mazzoll & Szamburski 3

Swego rodzaju pozamuzycznym smaczkiem okazał się czas. Koncert zapowiadano na 21:16 i… rzeczywiście rozpoczął się dokładnie o tej godzinie, co do minuty! Podobno to pierwszy punktualny występ w historii Mózgu. Adekwatnie, bo muzyka też trafiała w punkt. Z przyjemnością posłuchałbym duetu Mazzoll / Szamburski jeszcze raz. Nawet z ryzykiem poślizgu czasowego. W końcu sami klarneciści czekali na to spotkanie ładnych parę lat… Było warto.

Krzysztof Wójcik (((ii)))

Jerzy Mazzoll i goście – 20 lat albumu „a” w Mózgu Powszechnym

Mazzoll_1

Jerzy Mazzoll jest artystą tyleż fascynującym, co kontrowersyjnym, wywołującym zwykle skrajne reakcje odbiorców. Gdyby nie metryka, to określenie enfant terrible polskiej muzyki improwizowanej pasowałoby do niego w stu procentach. Piątkowy wieczór w warszawskim Mózgu, właśnie na zaglądaniu w metrykę się opierał, ponieważ nie dość, że koncert został poświęcony 20-leciu kluczowego dla yassu albumu „a”, to jeszcze zbiegł się kalendarzowo z urodzinami gdańskiego muzyka. Cóż, mówiąc krótko nie mogłem sobie pozwolić na nieobecność.

Kilka słów o dwudziestoletniej, okrągłej plastikowej bohaterce piątkowego wieczoru. „Na początku było słowo, a zanim pojawiło się słowo, musiał zabrzmieć dźwięk „a”. To dźwięk, który wydaje nowonarodzone dziecko i pierwsza litera alfabetu. Dobry prosty tytuł dla albumu, mający jednocześnie wiele rozmaitych kontekstów” – tak o pierwszej płycie Arhythmic Perfection w yassowej monografii Sebastiana Reraka opowiada Jerzy Mazzoll. Z perspektywy czasu można powiedzieć, że album w dalszym ciągu jest dla gdańskiego klarnecisty żywotnym punktem odniesienia, a na koncertach motywy muzyczne z „a” powracają niczym bumerangi, echa, niesforne standardy wciąż na nowo interpretowane. Pomijając wszelkie niedopracowania realizatorskie (dość toporne, choć podobno umyślnie zachowane brzmienie taśmy DAT; lo-fi perfection?), to muzyka z krążka pod względem kompozycyjnym broni się dzisiaj zaskakująco dobrze, a jako materiał wyjściowy do improwizacji sprawdza się wręcz znakomicie.

Grzegorz Pleszyński

Wieczór rozpoczął się z około godzinnym opóźnieniem konferansjerką Mazzolla, która sprowadzała się do dość gorzkiego oświadczenia, że będzie tego wieczoru jedynym muzykiem z oryginalnego składu, który przygotował „a” (co ostatecznie okazało się nieprawdą). Poza tym został zdradzony news optymistyczny – w przyszłym roku dwie pierwsze płyty Arhythmic Perfection mają się ukazać na winylu (moim zdaniem reedycja na cd też by się przydała). Program urodzinowy otworzył Grzegorz Pleszyński przedstawiając na małych blejtramach liczby związane z życiem klarnecisty (miałem nawet przyjemność przeczytać na głos datę poczęcia głównego bohatera!). Po krótkich fanfarach na trąbkę, lejek i przezroczyste rurki, artysta ustąpił miejsca na scenie zespołowi.

Asystą Mazzolla okazało się trio The Love and Beauty Seekers, o średniej wieku prawdopodobnie porównywalnej z Arhythmic Perfection circa 1994 i nie zdziwiłbym się gdyby „a” było dla młodych muzyków materiałem, na którym uczyli się grać. W rezultacie pokręcone kompozycje z „20-latki” zyskały odpowiednio młodzieńczą oprawę. Przyznam, że było dla mnie dużą zagadką w jaki sposób Mazzoll będzie chciał przywołać ducha materiału sprzed dwóch dekad. W zasadzie mógł obrać dwie skrajne drogi: odegrać całość zachowując maksymalną wierność oryginałowi (opcja najnudniejsza i co za tym idzie najmniej prawdopodobna), albo dopuścić się luźnej „wariacji na temat” (opcja, na którą miałem najbardziej nadzieję, niezależnie od rezultatu podobnej strategii). Ostatecznie artysta obrał w pewnym sensie drogę środka.

Mazzoll&band

Zaczęło się wyjątkowo klasycznie. Kwartet odgrywał kolejne utwory z „a” zachowując względną kolejność, a także strukturę poszczególnych kompozycji. Być może dałem ponieść się emocjom wynikającym z sytuacji, jakby nie było, wyjątkowego koncertu, ale muzyka – mimo tak wiernej oryginałowi formy – miała w sobie potężny ładunek siły, brzmiała świeżo i energetycznie. Miałem wrażenie, że słucham materiału nagranego w tym roku, chociaż doskonale znałem każdą kolejną kompozycję. Trzeba przyznać, że Mazzoll na obchody „porcelanowych godów” (serio, tak to funkcjonuje w nazewnictwie) sprytnie dobrał sobie kompanów, wykorzystując ich młodzieńczą werwę. Być może tematy z „a” nie stanowią jakiegoś gigantycznego wyzwania dla instrumentalistów, niemniej jednak Jędrzej Łagodziński, Szymon Gąsiorek i Franciszek Pospieszalski jako sidemani wypadli naprawdę imponująco. Można powiedzieć, że Mazzoll po raz kolejny potwierdził niezwykłą intuicję muzycznego headhuntera. Poprzez zamianę pierwotnej trąbki na saksofon i ograniczenie sekcji rytmicznej do jednego perkusisty, utwory z „a” zyskały bardziej dynamiczny i ostry charakter, który klarnecista ewidentnie starał się podkręcać. Na wysokości „Utworu pt. Fian” do kwartetu dołączyli dwaj, jak zaanonsował ich Mazzoll, „najlepsi klarneciści w Polsce”, czyli Paweł Szamburski i Piotr Mełech, którzy dolali jeszcze trochę benzyny do najbardziej hałaśliwej fragmentu albumu. Od tego momentu goście zaczęli wkraczać na scenę rotacyjnie, a sam program uległ znacznemu rozluźnieniu. W pewnej chwili publiczność Mózgu mogła nawet usłyszeć 3/5 oryginalnego Arhythmic Perfection – w „Pieśni o Smutnym Rumunie” wystąpił nieustannie tego wieczoru dissowany za współpracę z Kazikiem Janusz Zdunek i kontuzjowany Sławek Janicki. Było też „Jah kocha psa” z wokalem Darka Malejonka. Na scenę powracali Szamburski z Mełechem (chociaż pierwszy z nich w pewnym momencie zniknął w niewyjaśnionych okolicznościach), a całość zaczęła nabierać coraz bardziej happenerski charakter. Wdzierał się tu i ówdzie dekadencko-chuligański chaos, nieprzewidywalność, a absurdalna konferansjerka funkcjonowała na scenie na tych samych prawach, co muzyka, słowem: wskrzeszenie niepokornego ducha yassu. Koncert zwieńczył interesujący duet klarnetowy z Piotrem Mełechem, chyba najbardziej subtelny i wyciszony fragment całego występu. Po wieczorze w Mózgu (i dwa dni wcześniejszym koncercie WIO) przyznać muszę, że w komplementach Mazzolla odnośnie kolegi po fachu nie ma wiele przesady. Powróciła jeszcze na moment melodia „Ojczyzną naszą…” i taką to klamrą 20 lat „a” zostało uczczone.

Mazzoll & Piotr Mełech

Z krytycznego punktu widzenia wydarzenia tematyczne takie jak muzyczne benefisy, czy hołdy dla dokonań sprzed lat są zawsze imprezami podwyższonego ryzyka estetycznego (nudne metafory z odgrzewaniem, starym mięsem itp.). Niemniej z mojej perspektywy nie stało się źle, że Mazzoll powrócił do materiału z „a” i sądzę również, że udało mu się uniknąć przy tej okazji artystycznego faux pas. Muzyk podszedł do zadania ze swego rodzaju poważnym dystansem (tudzież zdystansowaną powagą), mieszając te dwa elementy w wyrównanych proporcjach. Nie zagrał kompozycji z sentymentalną megalomanią, tylko z pasją, nie bawił się specjalnie w postmodernistyczną, potencjalnie pretensjonalną grę z tworzywem, a jedynie podkreślił walory istniejące w samej muzyce, pokazał, że nie zestarzała się aż tak jak sugerowałyby lata i w dalszym ciągu ma potencjał koncertowy (właściwie wypada znacznie lepiej na żywo dzisiaj, niż na nagraniu sprzed lat – skądinąd też live). Zdarzają się sytuacje, kiedy inżynier Mamoń ma rację i to była jedna z nich – bawiłem się w Mózgu doskonale.

Po tego rodzaju powrocie do przeszłości jestem bardzo ciekaw nowego materiału Mazzolla, który podobnie jak album sprzed dwóch dekad zatytułowany jest jednym prostym, lecz znów wymownym i wieloznacznym symbolem „+”. Tylko tym razem mam już nadzieję na „back to the future”.

Krzysztof Wójcik (((ii)))

 

Kompilacja różnych fragmentów koncertu, ponad 10 minut (uwaga – głośne nagranie):

 

Lewo – Wisła – prawo – Wisła – lewo – Wisła – prawo – Wisła…, czyli Warszawa koncertowa-dwubrzegowa vol.1.0

^ Tak mniej więcej brzmiałby literalny schemat mojego chodzenia na koncerty w tygodniu ubiegłym.

20140826_232811

Oczywiście nie będzie to tekst poświęcony bogactwu „warszawskiej, klubowej sceny koncertowej”, ponieważ takowa posiada wszelkie cechy rozstrzelonej, odseparowanej od siebie homogeniczności (czytaj – zwykle bywa się w tych samych miejscach, bo często są to jedyne miejsca). Niedostatek punktów z wyrazistą propozycją muzyki na żywo w zasadzie nie pozwala na wykreowanie ciekawej programowej konkurencji, która w konsekwencji sprzyjałaby ze wszech miar słuchaczom, klubom, ale też wpłynęłaby z całą pewnością na rozruszanie samych artystów. Wszyscy zaczerpnęliby haust świeżego powietrza. Warszawa cierpi na spadek urodzeń nowych klubów, panuje niż klubograficzny. Oczywiście – mimo całego powyższego pesymizm – istnieją w mieście ostatnie ostoje koncertowe. Chwała im za to, nie muszę ich nawet wymieniać z nazwy. Koniec dygresji otwierającej vol 1.0.

Niemniej jednak miniony tydzień obfitował w całkiem pokaźny – jak na stolicę – rozstrzał miejsc, w których działy się rzeczy z muzycznego punktu widzenia interesujące. Miało to rzecz jasna związek z finałem Lado w mieście 2014 oraz intensywnym programem XI Warszawy Singera, choć nie tylko. Obok „większych imprez” nastąpił finał dwóch muzealnych programów około-muzycznych, oraz normalne inicjatywy klubowe. Od ostatnich zaczniemy… i właściwie też na ostatnich skończymy (w vol.2.0).

 

Warsaw Improvisers Orchestra w Chmurach

20140824_211134

W skrócie WIO, co jest skrótem znaczącym, oddającym poniekąd otwarty, spontaniczny, „pospolito-ruszeniowy” charakter projektu. Orkiestra warszawskich improwizatorów to inicjatywa saksofonisty Raya Dickaty’ego, który w cyklach około comiesięcznych zaprasza muzyków-ochotników do kolektywnego tworzenia w czasie rzeczywistym. W minioną niedzielę w Chmurach zagościło aż 11 artystów, którzy pod dość liberalną wodzą Anglika przez około godzinę zanurzali się w otwartej formie zbiorowej improwizacji. Koncert WIO podzieliłbym na dwie części – pierwsza z nich polegała na niezwykle cierpliwym, powolnym budowaniu monumentalnej struktury, w której moc tak licznego składu mogła w pełni wybrzmieć. Poszczególne sekcje instrumentów dołączały się na zasadzie pączkującej kuli śnieżnej, której finalny rozmiar zyskał potencjał powalającą, przypominającą trochę siłę rażenia Power of Horns – mocarne bigbandowe granie z tendencjami do patosu, monumentalizmu. Z pewnością szkic kompozycyjny musiał podobnej muzyce towarzyszyć i choć były to ramy dość luźne, można było zaobserwować jakąś wewnętrzną logikę.

20140824_212225

Druga twarz Warsaw Improvisers Orchestra to budowanie improwizacji w mniejszych konfiguracjach muzycznych, cyrkulujących i płynnie się zmieniających. W obu wypadkach była to każdorazowo muzyka bardzo linearna, o charakterze raczej „przejścia”, niż „dojścia”, kładąca duży nacisk na rytmiczny pierwiastek – podwójna sekcja i towarzyszące im zdyscyplinowane dęciaki. Dickaty dyrygował na zasadzie wyciszania i wzbudzania poszczególnych mniejszych zespołowych molekuł, robił to z dużą pewnością i bez przekombinowania. Wartością dodaną tej odsłony WIO okazał się specyficzny, nieco surrealistyczny wokal Marcina Gokielego, który czasem brzmiał niczym elektroniczne noise’owe efekty. Niestety udział instrumentów takich jak skrzypce, czy akordeon trochę ginął w całości, niemniej miał sens w przypadku gry podgrupowej. Doświadczenie koncertowe mocne, intensywne, odświeżające. W orkiestrze biorą udział muzycy, którzy przychodzą specjalnie żeby wspólnie grać i jest to na scenie widoczne i słyszalne. Projekty tego typu z pewnością odgrywają dużą rolę stymulującą do różnego rodzaju muzycznej współpracy (w orkiestrze gra np. 3/5 składu Infant Joy – Dominik Mokrzewski, Jan Małkowski i sam Dickaty) i pod tym względem mają charakter kulturotwórczy, w spontanicznym, dobrym tego słowa znaczeniu. Liczba osób na scenie i widowni była prawie wyrównana, z lekką przewagą tej ostatniej, zatem scenariusz „więcej muzyki niż słuchaczy” nie spełnił się – szczęśliwie dla słuchaczy. Z przyjemnością po koncercie w Chmurach posłucham Warsaw Improvisers Orchestra ponownie i warszawskich jazz fanów również do tego zachęcam, bo jest to inicjatywa artystyczna unikatowa w perspektywie miasta i nie tylko. WIO do Chmur!

 20140824_213600

Skład Warsaw Improvisers Orchestra w dniu 24.08.2014:

Ray Dickaty – Director/ Saxophone
Dominik Mokrzewski – Drums
Jacek Mazurkiewicz – kontrabas
Zbigniew Chojnacki – Accordion
Tomek Trębicki – Abstract Bass Electric
Jan Małkowski – Alto Sax
Bartek Tkacz – Tenor Sax
Reda Haddad – Trumpet
Piotr Dąbrowski – Percussion
Agata Agnieszka Siwek – Violin

+

Marcin Gokieli – Vocal

———————————————————————————————————————-

 

Paweł Szamburski solo/Bracia Oleś + Harold Rubin w Pardon To Tu (Warszawa Singera)

Rzadko się zdarza żebym podczas festiwalu Warszawa Singera miał dylemat, na które koncerty się wybrać. Tym razem było inaczej. Tegoroczna edycja miała dość spójny line up, w którym znaleźli się artyści prezentujący – pisząc najogólniej – jazzowe wariacje na temat muzyki żydowskiej. Traf chciał, że spośród szeregu wieczorów festiwalowych w Pardon To Tu przyszło mi zobaczyć jedynie dwa, a dokładniej półtora (niestety nie udało mi się dostać do klubu podczas występu Mikołaja Trzaski i Harolda Rubina w poniedziałek).

20140825_200814

Na solowy program Pawła Szamburskiego złożył się materiał z pierwszej solowej płyty klarnecisty „Ceratitis Capitata„, której koncert był prapremierą. Szamburski jest muzykiem, którego można śmiało nazwać jednym z ojców chrzestnych tego, co dzisiaj określane jest jako „nowa muzyka żydowska” (nie mylić z festiwalem). Pod tym względem samodzielny debiut klarnecisty jest z pewnością wydarzeniem. Wielowymiarowa działalność artysty niemal zawsze oscylowała muzycznie wokół tego rodzaju estetyki. Do pewnego stopnia nie inaczej stało się w przypadku albumu solowego inspirowanego tradycyjną muzyką sakralną basenu Morza Śródziemnego. Szamburski na scenie z klarnetem zaproponował festiwalowej publiczności muzykę niezwykle delikatną i wyciszoną, złożoną z ciągu niedokończonych melodii, płynnie przeplatających się subtelnymi wariacjami na ich temat.

 

Klarnecista z pietyzmem czuwał nad brzmieniem instrumentu, nie popadając w sonorystyczne szaleństwo, a raczej stawiając na umiar i operowanie łagodnymi mikro-środkami. Bardzo intymny, wręcz medytacyjny materiał mimo swej małej, nazwijmy to „widowiskowości”, angażował słuchacza i zmuszał do wysłuchania poszczególnych utworów-opowieści do samego końca.Krótki, bo zaledwie 40 minutowy występ muzyk zwieńczył kompozycją zagraną na klarnecie basowym Mikołaja Trzaski. Liczna publiczność festiwalowa przyjęła propozycję Szamburskiego pozytywnie, jednak nie mam wątpliwości, że podobny „recital” wybrzmiałby dużo lepiej w warunkach bardziej spokojnych i kameralnych. Co ciekawe album klarnecisty nagrany został właśnie w tego typu okolicznościach – w kościele w Błoniach pod Tarnowem.

20140826_220650

Bracia Oleś cieszą się sławą „najlepszej sekcji rytmicznej w ………” – i tutaj dodawany jest zwykle obszar geograficzny. Oczywiście podobne tytuły nie mają żadnego znaczenia, ponieważ muzyka to nie Liga Mistrzów, jednak słuchając duetu ciężko nie przyznać, że na poziomie czysto technicznym gra on znakomicie. Bartłomiej i Marcin Olesiowie potrafią wykreować muzykę bardzo złożoną za pomocą środków, które często są bardzo proste, choć używane z zegarmistrzowską precyzją i profesjonalizmem. Projekt „Spirit of Nadir”, to muzyka spokojna, o bardzo dużym ilustracyjnym, filmowym potencjale. Niekiedy miała z jazzem wspólnego bardzo niewiele. Innym znów razem za sprawą charakterystycznych figur i przejść perkusyjnych nabierała cech ultra-jazzowych. W tym wszystkim bracia opierali się głównie na melodyce bliskowschodniej, a nastrojowe, wręcz rzewne partie kontrabasu uzupełniała bardzo dokładna, raczej oszczędna polirytmia. Był to koncert dość wyważony, by nie powiedzieć wykalkulowany. Zabrakło mi odrobiny szaleństwa w podejściu do muzycznej materii, którą – jak było słychać – muzycy mieli opanowaną w stopniu bardzo wysokim. Zamiast tego otrzymałem program bardziej hipnotyczny, który był w zasadzie dość satysfakcjonujący, szczególnie biorąc pod uwagę widowiskową wykonawczą wirtuozerię.

Paradoksalnie pierwiastek chaosu i nieobliczalności wniósł do muzyki duetu Harold Rubin, izraelski nestor klarnetu, który ma dokładnie tyle lat, co bracia Oleś razem wzięci. Gdy Rubin pojawił się na scenie z instrumentem nie spodziewałem się po nim aż takiego wigoru i właściwie agresywnego brzmienia. Klarnet artysty wykorzystywał głównie wyższe rejestry, a zagrywki były szybkie, trochę porwane, niekiedy schodziły na boczny tor i grały obok tematu. W każdym razie Rubin był niesłychanie charakterystyczny i bez wątpienia nadawał ton improwizacji tria, a Olesiom pozwolił wznieść się na wyższy poziom ekspresji, tym razem w duchu bardziej free. Za znamienny można uznać fakt, że dzień wcześniej z Haroldem Rubinem na tej samej scenie wystąpił Mikołaj Trzaska, który przed dekadą związany był z Olesiami współpracą, która zaowocowała kilkoma bardzo dobrymi płytami. Wbrew pozorom nie jest mi tak ciężko wyobrazić sobie ponowne spotkanie muzyków. Myślę, że do pewnego stopnia podobny scenariusz przyniósłby muzykę bliską tej, jaką Olesiowie zagrali właśnie z Haroldem Rubinem. Chociaż równie dobrze mogłoby być zupełnie inaczej.

 

Koniec części pierwszej

 ——->Część druga

Tekst i zdjęcia: Krzysztof Wójcik